EPC Projelerinde Planlama ve Toparlama: Sahadan 5 Kritik Ders
23.12.2025
EPC projelerinde planlama çoğu zaman bir “takvim üretme” faaliyeti olarak görülür. Oysa sahada yaşanan gecikmelerin büyük bölümü, planın kendisinden değil; planın nasıl kullanıldığından kaynaklanır.
Bu yazı, farklı coğrafyalarda yürütülmüş EPC ve endüstriyel projelerde edinilmiş uygulama temelli beş temel dersi özetler.
1) Baz çizgi (baseline) bir rapor değil, bir sözleşmedir
Baz çizgi yalnızca müşteri sunumu için oluşturuluyorsa, proje daha baştan kontrol dışına çıkmıştır. Sağlıklı bir baz çizgi:
- Sözleşme kapsamı ile birebir uyumlu olmalı
- Kaynak, tedarik ve saha kısıtlarını gerçekçi şekilde yansıtmalı
- Değişiklikler kayıt altına alınarak revize edilmelidir
Baz çizgiye güvenilmiyorsa, ilerleme verisine de güvenilemez.
2) Kritik yol sabit değildir
Kritik yol, proje boyunca defalarca değişir. Ancak birçok projede kritik yol ilk plan yayınlandıktan sonra tekrar analiz edilmez. Bu durum, yönetimin yanlış önceliklere odaklanmasına neden olur.
Doğru yaklaşım:
- Kritik yolun her plan güncellemesinde yeniden analiz edilmesi
- Tedarik ve mühendislik paketlerinin sahayla birlikte değerlendirilmesi
3) Toparlama (recovery), gecikmeden sonra değil, gecikme sinyalinde başlar
Toparlama planları genellikle gecikme artık görünür hale geldikten sonra gündeme gelir. Oysa etkin projelerde:
- Erken uyarı göstergeleri tanımlıdır
- Senaryo bazlı toparlama opsiyonları önceden çalışılmıştır
- Maliyet, risk ve sözleşme etkileri birlikte değerlendirilir
Toparlama bir refleks değil, önceden hazırlanmış bir karardır.
4) Planlama tek başına bir disiplin değildir
Planlama; satınalma, mühendislik, saha ve finans ekiplerinden kopuk yürütüldüğünde anlamını yitirir. En başarılı projelerde planlama:
- PMO çatısı altında
- Haftalık disiplinler arası ritimlerle
- Gerçek veriyle beslenerek yapılır
Plan, ekiplerin ortak dili olmalıdır.
5) Raporlama yönetimi değil, yönetim raporlamayı yönlendirmelidir
Aşırı raporlama, kontrol sağlamaz. Karar aldırmayan raporun değeri yoktur. Etkili raporlama:
- Az ama anlamlıdır
- Karar noktalarını açıkça gösterir
- Sorumluluk ve aksiyon üretir
Amaç rapor üretmek değil, karar üretmektir.
Kapanış
Planlama ve toparlama, yazılım bilgisi değil; disiplin, gerçekçilik ve koordinasyon işidir. Doğru kurulduğunda, proje sadece zamanında değil, kontrol altında teslim edilir.